G3111226 - Organización do Traballo

Obxectivos da materia
O que se pretende é co alumno sexa capaz de ter unha visión clara da evolución dos modos de organizar os lugares de traballo, así como a relación existente entre as estratexis, as tecnoloxías, as fórmulas organizativas nos lugares de traballo e os intentos de mellora da productividade. Que sexa capaz de diferenciar as características mais relevanrtes de cada modelo de organización do traballo, de calcular diferentes tipos de productividade e de comprender a evolución empresarial e organizativa dos últimos tempos, cara a unha mayor flexibilización dos seus modos de funcionamento, en particular no que se refire ás actuacións sobre ó tempo de traballo, aspecto moi relevante a estes efectos.
Todo elo debería permitir ó alumno facer propostas e aplicar diferentes técnicas na súa futura labor profesional como técnicos o responsables de unidades de recursos humanos.

Contidos
Tema 1.- Producción e productividade
1.1.-Introducción
1.2.- A estratexia de producción
1.3.- As alternativas estratéxicas en producción
1.4.- Clases de procesos de producción
1.5.- Concepto de productividade
1.6.- Os factores que influen na productividade
1.7.- Formulación e medición da productividade
1.7.- Algunhas consideracións sobre a productividade
1.8.- A productividade e o tempo: o contido básico de traballo

Tema 2.- Os modelos de organización do traballo e a producción
2.1.- A organización do traballo
2.2.- O modelo artesanal
2.3.- O modelo taylorista
2.4.- O modelo fordista e a producción en masa
2.5.- Calidade de vida no traballo: rediseño de postos e enfoque sociotécnico
2.6.- O modelo toyota ou de producción lixeira

Tema 3.- Flexibilidade laboral
3.1.- A flexibilidade organizativa
3.2.- As estratexias ou tipos de flexibilidade
3.3.- A flexibilidade laboral
3.4.- A empresa flexible

Tema 4.- Flexibilidade e tempo de traballo
4.1.- Flexibilidade numérica externa
4.2.- Flexibilidade numérica interna
4.2.1.- Organización do tempo de traballo
4.2.2.- Duración da xornada de traballo

Bibliografía básica e complementaria
Albizu, E. (1997): Flexibilidad laboral y gestión de los recursos humanos, Ariel, Barcelona
Aldag, R. J.(1993): Diseño de tareas y motivación de personal, Trillas, México
Aguirre de Mena, J. M. et al.(2002): Organización y métodos de trabajo, Pirámide, Madrid
Alonso García, A.(1998): Conceptos de organización industrial, Marcombo, Barcelona
Asociación Española de Dirección de Personal (1995): Flexibilidad en el trabajo. Estrategias y prácticas en Europa, Gestión 2000, Barcelona
Boyer, R.; Freyssenet, M. (2003): Los modelos productivos, Fundamentos; Madrid
Caso Neira, A. (2003): Técnicas de medición del trabajo, Fundación CONFEMETAL, Madrid
Castanyer Figueras, F. (1993): Control de métodos y tiempos, Marcombo, Barcelona
Castillo, J. J. (compil.) (1991): Las nuevas formas de organización del trabajo, Ministerio de Trabajo y Seguridad Social, Madrid
Coriat, B. (1993): El taller y el cronómetro. Ensayo sobre el taylorismo, el fordismo y la producción en masa, Siglo XXI, Madrid
Coriat, B. (1993): Pensar al revés, Siglo XXI, Madrid
Dominguez Machuca, J. A.(Coordinador) (1995): Dirección de operaciones. Aspectos estratégicos en la producción y los servicios, Mc Graw-Hill, Madrid
Duval, G. (2004): L’entreprise efficace a l’heure de Swatch et de Mc Donald’s. La seconde vie du taylorisme, La Decouverte, París
Fernández Sánchez, E. (1993): Dirección de la producción. Fundamentos estratégicos, Civitas, Madrid
Finkel, L. (1994): La organización social del trabajo, Pirámide, Madrid
Gómez Sánchez, A. (Coordinador) 1994): Cambio Tecnológico y organización del trabajo en la industria del automóvil, Comisiones Obreras, Madrid
Martín Artiles, A. (1995): Flexibilidad y relaciones laborales, CES, Madrid
Kanawaty, G. (1996): Introducción al estudio del trabajo, OIT, Ginebra
Ohno, T. (1991): El sistema de producción Toyota, Gestión 2000, Barcelona
Pérez Gutierrez, M. (1989): Cómo mejorar los métodos de trabajo, Deusto, Bilbao
Prokopenko, J. (1989): La gestión de la productividad, O.I.T., Ginebra
Rodriguez Fernández, M. (2007): Procesos de trabajo. Teoría y casos prácticos, Pearson, Madrid
Sarries Sanz, L. (1994): Nuevos modelos de organización industrial, Dykinson, Madrid
Womack, J. P.; Jones, D. T.; Roos, D. (1992): La máquina que cambió el mundo, Mc Graw-Hill, Madrid

Competencias
Contribución a competencias xerais da titulación:
Localizar, analizar, sintetizar e xestionar diferentes tipos e fontes de información
Traballar individualmente e en equipo
Expoñer e defender axeitadamente un asunto ou tema de caracter xeral ou relacionado coa súa especialidade
Traballar e relacionarse con outros respetando as normas básicas de convivencia, os dereitos fundamentais e los valores democráticos.
Planificar, organizar e tomar decisións no desarrollo de actividades e procesos diversos

Contribución a competencias específicas da titulación:
Diferenciar, describir e aplicar técnicas, así como tomar decisións no ámbito organizativo e da xestión de recursos humanos
Recoñecer e relacionar os procesos de cambio social, dende unha perspectiva histórica, económica e sociolóxica, coas innovacións en materia de organizazción do traballo e a evolución dos sistemas de relacións laborais.

Competencias específicas da materia:
Capacidade para valorar o rendimento ou productividade dos procesos productivos e de traballo
Coñecemento de diferentes formas e sistemas de organización do traballo
Capacidade para realizar diagnósticos e propostas de mellora organizativa
Coñecemento e capacidade para elexir e aplicar diferentes sistemas e fórmulas de distribución do tempo de traballo e facer propostas nese senso.

Metodoloxía da ensinanza
A ensinanza da materia divídese en dous grandes apartados: as clases maxistrais en grupos expositivos e as clases interactivas nas que se farán exposicións, resolución de exercicios e análisis de casos.

Sistema de avaliación da aprendizaxe
O sistema de avaliación da materia será axeitado ó tipo de docencia empregado na misma: as clases maxistrais en grupos expositivos e as clases interactivas nas que se farán exposicións, resolución de exercicios e análisis de casos.
Valoraranse, por unha banda, os coñecementos e, por outra a capacidade do alumno para desenrolar o conxunto de competencias enumeradas con anterioridade. Precisarase da asistencia e a participación activa do alumno
Farase un único examen final, na data oficial aprobada pola Xunta de Centro.
Avaliaranse de xeito continuo as actitudes e capacidades demostradas nas clases interactivas.

Tempo de estudos e de traballo persoal que debe dedicar un estudante para superala
Estudo individual o en grupo, 65 horas.
Resolución dos casos prácticos e outros traballos, 20 horas.
Lecturas recomendadas, 7 horas.
Preparación de presentacións orais, debates e similares, 10 horas
Total horas, 102
 

Recomendacións para o estudo da materia
Cursar con anterioridade as materias "Empresa e organizacións" e "Planificación e diseño organizativo" de primeiro curso, ainda que non sexa obligatorio superales previamente.
A existencia dun curso de apoio virtual á docencia presencial será unha ferramenta moi util para o alumno, que deberá preocuparse por manterse ó día respecto dos contidos que nol mismo se introduzan a medida que avance a asignatura. A axeitada utilización dos contidos do curso virtual pode facilitar en boa medida a superación da materia.
En cualquera caso, a asistencia a clase é un factor decisivo para afrontar con éxito o estudo e superación da asignatura. O curso virtual non sustitue, sinon que complementa, á docencia presencial.